'Ideologie van gelijkheid veroorzaakt alledaags racisme'

Racisme3Bij de beoordeling van werkprestatiesmaakt het heel veel uit of je Peter of Najib heet.  Volgens onderzoekster Lida van den Broekveroorzaakt de heersende ideologie van gelijkheid ironisch genoegalledaags racisme. Etnisch ongelijke behandeling komt vaker voor in een organisatie die gelijkheid nastreeft. Het aan de orde stellen van racisme is eentaboe geworden.

Van den Broek komt tot die conclusies na onderzoek bij negen organisaties (profit ennon-profit). Respondenten kregen eenverhaal met vragen voorgelegd over een werknemer in een grootindustrieel bedrijf. De naam van de werknemer was bij de helft van derespondenten Najib en bij de andere helft Peter. Uit het onderzoek bleek dat dezelfdewerkprestaties van Peter en Najib verschillendwerden beoordeeld. Als ze fouten maakten in hun werk, dan werd Najib vaker domen ongeschikt gevonden dan Peter. Bovendien werden Najibs fouten hempersoonlijk aangerekend, terwijl wanneer Peter fouten maakte dat eerderaan de situatie toegeschreven werd. Wanneer Najib en Peter goed werkafleverden was het precies andersom. Uit een tweede experiment van Vanden Broek bleek dat de etnische ongelijke beoordeling ironisch genoegvaker optreedt in een organisatie die gelijkheid nastreeft dan inorganisaties waarin ruimte is voor verschillen.

 De studietoont volgens Van den Broek ook aan hoe alledaags racisme onzichtbaar wordt gemaakt. Datgebeurt niet alleen door de autochtone Nederlanders; ook allochtoneNederlanders dragen daaraan bij, vaak omdat zij niet beschouwd willenworden als slachtoffer. Drie mechanismen die alledaags racismeonzichtbaar maken, worden aan de hand van de cases gedetailleerdbeschreven. In de eerste plaats selectieve waarneming: de selectie diewe maken in wat we wel en niet (willen) zien. Verder perceptuelevertekening: de betekenis die we geven aan wxc3¡t we waarnemen. Entenslotte: personificatie: het toeschrijven van wat we (willen) zien ende betekenis die we daaraan geven aan een persoon in plaats van aan desituatie of omstandigheden. Deze drie mechanismen zorgen er voor datalledaags racisme onzichtbaar wordt en dat stelt vervolgens mensen instaat te geloven dat racisme niet plaatsvindt.

Lida van den Broek promoveert bij het departement sociale psychologie vande Faculteit Sociale Wetenschappen (en gefinancierd door hetonderzoeksinstituut TIBER) aan de Universiteit van Tilburg. Ze is directeur van Kantharosbureau voor multiculturele vraagstukken.

Bron: persbericht Universiteit van Tilburg

About Ewoud Butter

Schrijver, onderzoeker
This entry was posted in discriminatie. Bookmark the permalink.

2 Responses to 'Ideologie van gelijkheid veroorzaakt alledaags racisme'

  1. Bernadette de Wit says:

    Dit lijkt op een herhaling van het proefschrift van Philomena Essed uit 1983, Alledaags racisme.
    Hier is niets aan te doen, ieder mens heeft dit, dezelfde onbewuste, impliciete mechanismen zie je ook bij de immigranten, jegens blanken en jegens andere immigrantengroepen.

    Wat wil Lida van den Broek hiermee bereiken? Behalve schuldmanipulatie kun je er weinig mee. Goed, haar bureau zal er opdracchten aan overhouden, dat is mooi, maar verder is dit onderzoek als het intrappen van een wijdopen deur.

    PS: is dit dezelfde als de Ombudsvrouw van Amsterdam in de jaren ’80? Ik herinner me een radiouitzending over zwarte scholen, toen nog betrekkelijk nieuw. LvdB was vol heilige verontwaardiging over racisme. Ik vroeg haar naar welke school ze haar eigen kinderen stuurde (ze woonde in Oud-West).
    Bleek een school in het welgestelde witte Oud-Zuid te zijn.
    Tja.

  2. Bernadette de Wit says:

    Ja, dit is dezelfde, ik hoorde haar op radio 1. Ze heeft een nieuwe vorm van schuldmanipulatie uigevonden: “tolerant luisteren”. D.w.z. een allochtoon die “anders Nederlands spreekt” moet je geduldig aanhoren ook al versta je er niks van of ook al verhaspelt hij je moedertaal.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s