Oost-Europse werknemers de dupe van kortzichtig protectionisme (Judith Sargentini)

SargentiniVanaf 1 januari 2009 mogen Bulgaarse en Roemeense werknemers zich vrijvestigen in Nederland. Dat wil zeggen, als minister Donner het niet nogeen half jaar uitstelt. Of nog erger, enkele jaren zoals sommigepartijen in de Tweede Kamer willen. De Tweede Kamer spreekt hierover op11 december. Ik roep minister Donner op om zich niet te laten verleidentot kortetermijnprotectionisme in een open economie als de Nederlandse.

Hetkabinet pompt miljarden in de Nederlandse economie om de gevolgen vande kredietcrisis te verzachten, maar zegt daar bij dat een openeconomie als de onze eigenlijk meer gebaat is bij het aantrekken van deeconomie in de landen om ons heen. Als het gaat om geld en goederenbegrijpt iedereen die redenering, maar zo snel als het gaat omwerknemers krijgen politici van links en rechts, inclusief mijn eigenpartij GroenLinks, last van protectionisme. Automatisch wordt ergegrepen naar de argumentatie dat de Nederlandse werklozen eerst aan deslag geholpen moeten worden voordat wij onze arbeidsmarkt kunnenopenstellen voor de Oost-Europeanen

Die redenering gaat voorbijaan het simpele feit dat Bulgaren en Roemenen inwoners van de EuropeseUnie zijn en daarmee gelijke rechten hebben. Daarnaast kan onzeeconomie helemaal niet meer zonder buitenlandse werknemers. Met detoegenomen vergrijzing zal de behoefte aan werkkrachten xe2x80″ ook laagopgeleid xe2x80″ alleen maar toenemen.

Tot 1 januari hebben burgersuit Bulgarije en Roemenixc3xab een tewerkstellingsvergunning nodig die henbindt aan xc3xa9xc3xa9n werkgever. Salaris, secondaire arbeidsvoorwaarden enarbeidsomstandigheden voor Bulgaren, Roemenen en Polen (die laatstenmogen zich sinds 1 januari 2008 vrij vestigen) laten te wensen over.Zij werken veelal via malafide uitzendbureaus. Grote steden alsRotterdam en Den Haag hebben te kampen met overlast in wijken waar dezeOost-Europese werknemers veelal erbarmelijke omstandigheden wordengehuisvest. Mede vanwege de uitbuiting, de slechte woon- enleefomstandigheden en de overlast die dit geeft, riepen DominicSchrijer, PvdA-wethouder in Rotterdam en Eddy van Hijum, CDA kamerlid,op negen november bij Buitenhof de minister op de grenzen in het nieuwejaar gesloten te houden. Dat is echter de verkeerde oplossing voor eenterecht en serieus probleem.

In de land en tuinbouw xe2x80″ eenbranche die niet bekend staat om haar progressieve gedachten of goedewerkomstandigheden xe2x80″ staat een enorme hoeveelheid vacatures uit.Nederlandse arbeidskrachten worden onvoldoende gevonden. Dat eentonigewerk met repeterende handelingen die tot lichamelijke klachten kunnenleiden, en wordt daarom veelal gedaan door Oost-Europese werknemers. Deeconomie heeft baat bij deze arbeidskrachten, en handhaving vanarbeidsrecht en de arbowetgeving lijkt in sectoren waar voornamelijkarbeidsmigranten werken minder streng.

Hoe bescherm je eenwerknemer tegen een malafide werkgever als hij met handen en voeten aandiezelfde werkgever gebonden is? Niet door het instandhouden van detewerkstellingsvergunning, die Bulgaren en Roemenen volledigafhankelijk maakt van deze ene werkgever. De malafide uitzendbureausmoeten worden aangepakt. Het is ondoordacht geweest dat Nederland deuitzendbranche heeft vrijgegeven en vergeten is om daar een goedecontrole op in te stellen. Maar xe2x80″ los daarvan xe2x80″ is de meest effectievemanier het geven van rechten aan werknemers. Als Bulgaarse en Roemeensewerknemers de vrijheid hebben om een betere werkgever te kiezen, zullende arbeidsomstandigheden snel verbeteren. Ditzelfde zien we nu algebeuren bij de Polen, die sinds 1 januari 2007 deze ruimte wel hebben.Toen de tewerkstellingsvergunning voor hen werd afgeschaft, zagen weeen toeloop van Poolse werknemers. Maar nu de economie in eigen landaantrekt, vertrekken zij weer. We zijn niet onder de voet gelopen doorde Polen. En dat wisten we ook eigenlijk wel. Mensen zijn honkvast.

Bottomline is dat we onze eigen nalatigheid om iets te doen aan deleefbaarheid in de achterstandwijken van de grote steden en dearbeidsomstandigheden van Oost-Europeanen niet mogen afwentelen opdiezelfde Oost-Europeanen. Minister Donner, ik vraag u, laat u niet metoneigenlijke argumenten in. Europese burgers hebben het recht om tegaan en te staan waar ze willen. De laatste twee jaar hebben deBulgaren en Roemenen met uitgekleed recht, en de misstanden die daarvan komen, gewerkt aan de Nederlandse economie. Het wordt tijd dat zijhet recht krijgen iets aan hun eigen omstandigheden te doen.

Judith Sargentini is fractievoorzitter van GroenLinks inAmsterdam en kandidaat lijsttrekker van GroenLinks voor de verkiezengenvoor het Europees parlement. Deze blog verscheen eerder op de blog van Judith Sargentini en op de hyves van het Allochtonenweblog

About Ewoud Butter

Schrijver, onderzoeker
This entry was posted in opinie. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s